Simon & Garfunkel – El Condor Pasa: Ύμνος στην ελευθερία μέσα από την περουβιανή παράδοση

● 1970 Σαν σήμερα 7 Σεπτεμβρίου οι Simon & Garfunkel κυκλοφορούν το single "El Cóndor Pasa"

Η ενδιαφέρουσα ιστορία ενός αγαπημένου τραγουδιού, του El Cóndor Pasa, που από λαϊκό τραγούδι του Περού έγινε τεράστια επιτυχία σε όλο τον κόσμο. Το τραγούδι έγινε ευρέως γνωστό ως El Cóndor Pasa (If I could) με αγγλικούς στίχους, από το διάσημο δίδυμο Simon & Garfunkel.

Από τον Βασίλη Δεληβοριά

Η εξαίρετη μελωδία El Cóndor Pasa γράφτηκε το 1913 από τον Περουβιανό συνθέτη Ντάνιελ Αλομία Ρόμπλες. Η μουσική του βασίζεται στη μουσική των Άνδεων, την παραδοσιακή μουσική του Περού. Το τραγούδι έγινε ευρέως γνωστό και κατέλαβε την κορυφαία μουσική κατάταξη παγκοσμίως όταν οι Simon & Garfunkel μας το παρουσίασαν με αγγλικό στίχο – El Cóndor Pasa (If I could). Μέχρι σήμερα, θεωρείται το πιο γνωστό περουβιανό τραγούδι με αγγλόφωνο στίχο.

Η ενδιαφέρουσα ιστορία του El Cóndor Pasa

Ο Περουβιανός συνθέτης Ντάνιελ Αλομία Ρόμπλες γεννήθηκε στις 3 Ιανουαρίου του 1871. Σπούδασε θρησκευτική μουσική σε διάφορες εκκλησίες και μοναστήρια της Λίμα. Έχοντας έντονα ανήσυχο πνεύμα, ταξίδεψε μέσα στο Περού διασχίζοντας τις  Άνδεις και, ταυτόχρονα, συλλέγοντας τραγούδια, την αυτόχθονη μουσική και τις παραδοσιακές μελωδίες του Περού. Όταν επέστρεψε στη Λίμα, στις αρχές του 1900, η μουσική των Άνδεων που είχε ακούσει κατά τη διάρκεια των ταξιδιών του – καθώς και η προηγούμενη εμπειρία του ως συνθέτης μουσικής – τον ενέπνευσαν να δημιουργήσει μια νέα μελωδία που έμελε να έχει μεγάλο αντίκτυπο στην παγκόσμια μουσική σκηνή.

Το 1913 ο Ντάνιελ Αλομία Ρόμπλες συνθέτει το “El Cóndor Pasa”.


Την ίδια χρονιά, η δημιουργία του παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο θέατρο Mazzi στη Λίμα. Αρχικά ήταν μία οπερέτα για το μουσικό παιχνίδι θαρθουέλα, ενώ οι στίχοι γράφτηκαν από τον Περουβιανό Χούλιο ντε λα Πας. Condor είναι το όνομα δύο ειδών νεαρών γυπαετών που προέρχονται από το βουνό των Άνδεων, Kuntur Wachanan. Τα πουλιά αυτά είναι από τα μεγαλύτερα και μακροβιότερα στη γη. Συμβολίζουν τη δύναμη, την υγεία και την ελευθερία για τον λαό της Παταγονίας.

Το El Cóndor Pasa (The Condor Passes) είναι ένας λυπημένος διαλογισμός για τους περιορισμούς μας. Ασχολείται με την ελευθερία και την καταπίεση, την εξουσία και την απόγνωση.
Είκοσι χρόνια αργότερα, το 1933, ο Ντάνιελ Αλομία Ρόμπλες πούλησε τα δικαιώματα του «El Cόndor Pasa» στην εταιρεία Edward B. Marks Music Corporation. Το τραγούδι εκτελέστηκε σε μεγάλα θέατρα σε όλο τον κόσμο από διάσημους τραγουδιστές όπερας της εποχής, όπως η Ίμα Σουμάκ, για να φτάσει στο Χόλιγουντ.

Η διεθνοποίηση του El Cóndor Pasa από τους Simon & Garfunkel


Η διεθνοποίηση ήρθε το 1965, όταν μια μπάντα που ονομαζόταν Λος Ίνκας έδωσε κάποιες συναυλίες στο Παρίσι, συμπεριλαμβάνοντας στο ρεπερτόριό της το El Cóndor Pasa. Σε μία από αυτές τις συναυλίες ήταν παρευρισκόμενος ο Αμερικανός μουσικός Πολ Σάιμον. Ο Σάιμον συνεργάστηκε με τους Λος Ίνκας και έγινε παραγωγός σε αρκετούς δίσκους τους. Αργότερα, θέλησε να χρησιμοποιήσει το τραγούδι  El Cóndor Pasa. Όταν ρώτησε το συγκρότημα για τα πνευματικά δικαιώματα, ο αρχηγός του συγκροτήματος εσφαλμένα ανέφερε ότι το El Cóndor Pasa ήταν ένα δημοφιλές έργο του δεκάτου ογδόου αιώνα χωρίς να υπόκειται σε πνευματικά δικαιώματα.
Το 1970, οι Simon & Garfunkel σε συνεργασία με τους Λος Ίνκας κυκλοφορούν επίσημα το El Cóndor Pasa (If i could) με αγγλικό στίχο.

Το τραγούδι γίνεται μεγάλη επιτυχία και παραμένει επιτυχημένο σχεδόν πενήντα χρόνια μετά. Παράλληλα με την επιτυχία του τραγουδιού, το 1970 ο Σάιμον λαμβάνει και μία μηνυτήρια αναφορά από το γιο του Ντάνιελ Αλομία Ρόμπλες, Αρμάντο Ρόμπλες. Ήταν μία φιλική διένεξη καθώς, όπως δήλωσε ο γιος του Ντάνιελ Αλομία Ρόμπλες, ο Πολ Σάιμον σέβεται τους άλλους πολιτισμούς. Κατέληξαν στο ότι η μουσική του El Cóndor Pasa ανήκει στον Ντάνιελ Αλομία Ρόμπλες και οι αγγλικοί στίχοι του τραγουδιού στον Πολ Σάιμον.

Το El Cóndor Pasa, ο ύμνος του Περού και η επιτυχία

Σήμερα υπάρχουν περισσότερες από 4.000 εκδόσεις του El Cóndor Pasa, τραγουδισμένες από διάφορους καλλιτέχνες όπως ο Placido Domingo, η Celia Cruz, η Gigliola Cinquetti, η Julie Felix και ο Marc Anthony μεταξύ άλλων. Στο Περού θεωρείται κάτι σαν δεύτερος εθνικός ύμνος. Το 2004, το El Cóndor Pasa δηλώνεται επισήμως ως μέρος της εθνικής πολιτιστικής του κληρονομιάς.

umano.gr/